Παρά την πτώση του δυτικού τμήματος της αυτοκρατορίας, η Ανατολή επιβίωσε και μετασχηματίστηκε. Επί Ηρακλείου (7ος αι.), τα ελληνικά έγιναν η επίσημη γλώσσα του κράτους και ο τίτλος του «Αυτοκράτορα» αντικαταστάθηκε από το ελληνικό . Το Βυζάντιο λειτούργησε ως η «ασπίδα της Ευρώπης» ενάντια στις αραβικές επιδρομές, ενώ η Μακεδονική Δυναστεία οδήγησε το κράτος σε μια νέα χρυσή εποχή ισχύος και πνευματικής άνθησης.
Η Παρακμή και η Κληρονομιά (1204 – 1453)
Η αφετηρία τοποθετείται το 146 π.Χ. με την καταστροφή της Κορίνθου. Η Ρώμη, αν και κατακτητής, «αιχμαλωτίστηκε» από τον ελληνικό πολιτισμό. Η δημιουργία της επέτρεψε την ανάμειξη των δύο κόσμων, διαμορφώνοντας τον ελληνορωμαϊκό πολιτισμό. Η κρίσιμη καμπή ήρθε τον 4ο αιώνα μ.Χ. με τον Μέγα Κωνσταντίνο, ο οποίος μετέφερε την πρωτεύουσα στο Βυζάντιο (330 μ.Χ.) και νομιμοποίησε τον Χριστιανισμό. Αυτή η κίνηση δεν ήταν απλώς γεωπολιτική, αλλά η ληξιαρχική πράξη γέννησης της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.